Kahvaltını yapıyorsun.
Daha iki saat geçmeden miden yeniden kazınmaya başlıyor.
Sonra “Ben daha yeni yemek yemedim mi?” diye düşünüyorsun.
Bu durumun nedeni her zaman kahvaltının az olması değil. Bazen kahvaltının seni ne kadar süre tok tutabilecek şekilde kurulduğu çok daha belirleyici oluyor.
Kahvaltıdan 2 saat sonra acıkmak normal mi?
Bazen evet.
Kahvaltı yaptıktan sonra birkaç saat içerisinde yeniden acıkman tek başına bir hastalık veya insülin direnci belirtisi değil.
Çünkü açlık hissini yalnızca mide boşluğu belirlemiyor.
Kahvaltının içeriği, porsiyonu, önceki gece ne kadar ve ne zaman yemek yediğin, uykun, günlük hareketin ve kişisel enerji ihtiyacın da işin içine giriyor.
Ama her sabah kahvaltıdan 1–2 saat sonra yoğun şekilde acıkıyorsan, kahvaltının yapısına biraz daha yakından bakmak mantıklı.
Kahvaltıda sadece karbonhidrat varsa neden çabuk acıkabilirsin?
Sabah kahvaltında simit, poğaça, beyaz ekmek, reçel veya şekerli kahvaltılık gevrek gibi ağırlıklı olarak karbonhidrat içeren yiyecekler varsa, öğünün seni uzun süre tok tutmaması şaşırtıcı değil.
Özellikle lif ve protein açısından zayıf bir kahvaltı, kısa süre içerisinde yeniden yemek istemene neden olabilir.
Örneğin:
Çay + birkaç dilim beyaz ekmek + reçel
ile
protein, lif ve daha dengeli bir besin dağılımına sahip bir kahvaltı
aynı tokluk deneyimini oluşturmak zorunda değil.
Burada mesele karbonhidratı tamamen kesmek değil.
Kahvaltının sadece karbonhidrattan oluşup oluşmadığına bakmak.
“Ama kahvaltıda çok yiyorum, yine de acıkıyorum” diyorsan
Bu durumda porsiyondan çok içeriğe bakmak gerekiyor.
Çünkü büyük bir kahvaltı yapmak, otomatik olarak uzun süre tok kalacağın anlamına gelmiyor.
Örneğin büyük bir tabak hamur işi veya ekmek ağırlıklı bir kahvaltı enerji açısından yüksek olabilir ama protein ve lif açısından beklediğin kadar güçlü olmayabilir.
Bunun sonucunda:
“Sabah çok yedim ama 10.30’da yine acıktım.”
diyebilirsin.
Yani midenin dolu olması ile uzun süre tok kalmak aynı şey değil.
Protein azsa daha çabuk acıkabilir misin?
Evet.
Protein, tokluk hissinin oluşmasında rol oynayan besin ögelerinden biri.
Kahvaltında protein miktarı düşükse, özellikle öğünün geri kalanı da ağırlıklı olarak karbonhidrattan oluşuyorsa, birkaç saat sonra yeniden yemek istemen daha olası olabilir.
Burada yumurta, peynir, yoğurt gibi protein kaynaklarının kahvaltıda bulunması tek başına sihirli bir çözüm değil.
Senin toplam gün içerisindeki protein alımın ve öğünün tamamı birlikte değerlendirilmeli.
Ama kahvaltının yalnızca ekmek ve reçelden oluşmasıyla protein içeren daha dengeli bir öğün arasında tokluk açısından fark olması oldukça normal.
İnsülin direncin varsa kahvaltıdan sonra neden çabuk acıkıyorsun?
İnsülin direncin varsa, yemek sonrasında kan glukozu ve insülin yanıtındaki değişiklikler bazı kişilerde açlık ve enerji dalgalanmalarıyla birlikte hissedilebilir.
Ama burada dikkatli olmak gerekiyor.
Kahvaltıdan iki saat sonra acıkman tek başına “insülinim yükseldi” anlamına gelmez.
Aynı durum, kahvaltının küçük olması, protein ve lif açısından yetersiz kalması, gece kötü uyuman veya gün içerisinde çok fazla enerji harcaman nedeniyle de ortaya çıkabilir.
Yani her sabah yaşadığın açlığı doğrudan insülin direncine bağlamak doğru olmaz.
Gece geç yemek sabahki açlığını etkiler mi?
Evet, etkileyebilir.
Özellikle gece geç saatte büyük bir öğün yediysen sabah çok aç uyanmayabilirsin.
Bu durumda kahvaltıyı normal şekilde yediğinde bile birkaç saat sonra yeniden acıkman farklı bir tablo oluşturabilir.
Bir de gece yediğin yiyeceklerin içeriği önemli.
Gece geç saatte tatlı, atıştırmalık veya yüksek kalorili yiyecekler tüketiyorsan sabahki iştah düzenin bundan etkilenebilir.
Dolayısıyla sabahki açlığı yalnızca sabah 08.00’de yediğin kahvaltıya bakarak anlamaya çalışmak bazen yanıltıcı olur.
Bir önceki akşam da hikâyenin parçasıdır.
Uykusuzsan kahvaltıdan sonra daha çabuk acıkabilir misin?
Olabilir.
Kötü uyuduğun bir gecenin ardından sadece enerjisiz hissetmiyorsun.
İştahın ve yiyecek tercihlerinin de değişebiliyor.
Özellikle yorgun olduğunda yüksek enerjili ve tatlı yiyecekler sana daha cazip gelebilir.
Bu yüzden “Kahvaltım neden beni hiç tutmuyor?” diye düşünürken son birkaç gecedir nasıl uyuduğuna da bakmak gerekiyor.
Her sabah 5 saat uyuyup kahvaltının seni 6 saat tok tutmasını beklemek gerçekçi olmayabilir.
Kahvaltıdan sonra acıkmak gerçekten açlık mı?
Bu ayrım sandığından daha önemli.
Karnın gurulduyor, enerjin düşüyor ve herhangi bir yemek olsa yiyecek durumda mısın?
Yoksa aslında tok olduğun halde masadaki kurabiyeyi görünce mi canın çekiyor?
İkisi aynı şey değil.
Fiziksel açlık ile yiyecek isteği birbirine karışabiliyor.
Özellikle masa başında çalışıyorsan, kahvenin yanında sürekli bir şeyler tüketmeye alıştıysan veya stresli olduğun dönemlerde daha fazla atıştırıyorsan, her “bir şey yesem” düşüncesini gerçek açlık olarak yorumlamak doğru olmayabilir.
Kahvaltı yapmamak daha mı iyi?
Kahvaltıdan iki saat sonra acıkıyorsan aklına şu gelebilir:
“Demek ki kahvaltı bana yaramıyor, hiç yapmayayım.”
Bu sonuç da gereğinden fazla kesin.
Kahvaltı yapıp yapmamak konusunda herkes için tek bir doğru yok.
Sen kahvaltı yapmadan rahat edebiliyorsan başka, sabah ciddi açlık hissediyorsan başka bir tablo var.
Üstelik kahvaltıyı atlamak, günün ilerleyen saatlerinde oluşacak açlığı otomatik olarak ortadan kaldırmıyor.
Bazı kişilerde tam tersine öğleden sonra veya akşam daha yoğun yeme isteği oluşabiliyor.
Bu yüzden kahvaltıyı sırf iki saat sonra acıktığın için tamamen hayatından çıkarmak yerine, neden çabuk acıktığını anlamak daha mantıklı.
Kahvaltının seni uzun süre tok tutmamasının başka nedenleri olabilir mi?
Evet.
Örneğin:
- Gece çok geç saatte yemek yemen
- Yetersiz uyuman
- Kahvaltının çok küçük olması
- Öğünün protein ve lif açısından zayıf kalması
- Gün içerisinde yoğun fiziksel aktivite
- Stres
- Günlük toplam enerji alımının yetersiz olması
gibi birçok faktör işin içinde olabilir.
Bu nedenle her sabah 10.00’da acıkıyorsan, yalnızca kahvaltı tabağını incelemek yeterli olmayabilir.
Bir önceki günün tamamına bakmak gerekebilir.
Sonuç
Kahvaltıdan iki saat sonra acıkman, tek başına insülin direncin olduğu anlamına gelmez.
Kahvaltının içeriği, protein ve lif miktarı, önceki geceki beslenmen, uyku düzenin, stresin ve günlük enerji ihtiyacın bu durumu etkileyebilir.
Özellikle her gün aynı saatlerde yeniden yoğun şekilde acıkıyorsan, “Benim iştahım çok fazla.” demeden önce kahvaltının ve günün geri kalanının nasıl göründüğüne bakmak daha anlamlı.
Çünkü bazen sorun çok çabuk acıkman değil, seni uzun süre tok tutacak yapıda bir kahvaltı yapmıyor olman.
REFORM8 İLE HARİKA BİR BAŞLANGIÇ
Formu doldur, hedeflerine giden yolda ilk profesyonel adımı birlikte atalım.
BAŞVURU FORMUNA GİT